<p style="text-align: center;"><strong>อยู่กับสมาร์ทโฟน</strong></p>
<p style="text-align: right;">ผศ. ร.ท.หญิง อัญชลี เชี่ยวโสธร ดูวอล</p>
เป็นที่รู้กันทั่วไปว่าโทรศัพท์สมาร์ทโฟน (Smartphone) เป็นอุปกรณ์สารพัดประโยชน์ ที่ไม่เพียงแต่ใช้สำหรับการสื่อสารด้วยการพูด เขียน พิมพ์ ฯลฯ เท่านั้น แต่ยังสามารถนำไปใช้สำหรับการบันทึกข้อความที่ พูด เขียน และภาพเหตุการณ์ต่างๆ ได้ นอกจากนี้ยังอาจใช้เพื่อการบันเทิงโดยการดูหนัง ฟังเพลง เล่นเกมส์ต่างๆ ได้อีกด้วย  ในสหรัฐอเมริกามีผู้เก็บสถิติรายงานว่า ผู้ใช้สมาร์ทโฟนที่มีอายุ 18-24 ปี ส่งข้อความเดือนละ 2,022 ครั้ง (เฉลี่ยวันละ 67 ครั้ง) และรับข้อความ 1, 831 ครั้ง (Lenhart, 2012)   ผลการวิจัยการใช้ประโยชน์จากสมาร์ทโฟนสรุปว่า มีผู้นำไปใช้ในการบันทึกภาพ 82%, ค้นคว้าทางอินเทอร์เน็ต 56%, ส่งและรับอีเมล์ 50%, บันทึกภาพเคลื่อนไหว 44%, ค้นหาข้อมูลด้านสุขภาพ 31%, และโอนเงิน 29% (Dunagan, 2012) รายงานดังกล่าวได้ถูกบันทึกไว้เมื่อปี พ.ศ. 2555 แต่ในปัจจุบันได้มีผู้ใช้สมาร์ทโฟนเพิ่มขึ้นอย่างน้อย 15%

แม้ว่าสมาร์ทโฟนจะมีคุณประโยชน์มากมายสำหรับชีวิตประจำวัน แต่การใช้มากเกินความจำเป็น หรือใช้ในสถานการณ์ที่ไม่เหมาะสมก็ทำให้เกิดโทษได้เช่นกัน ตัวอย่างเช่น อุบัติเหตุบนท้องถนนเนื่องจากการพูดโทรศัพท์ขณะที่กำลังขับรถหรือขณะที่กำลังเดินบนถนน และปัจจุบันนี้ได้พบปัญหาสุขภาพที่เกิดจากการใช้สมาร์ทโฟนคือ การบาดเจ็บของกล้ามเนื้อและเส้นเอ็นอันเนื่องมาจากการใช้สมาร์ทโฟนเป็นเวลานาน ตามที่

ฮัลโลแรน (Halloran, 2015) ได้อธิบายว่า การอ่านข้อความที่หน้าจอสมาร์ทโฟนนั้นทำให้ผู้อ่านต้องงอแขนที่ถือสมาร์ทโฟนเป็นมุมแคบกว่า 90 องศา เพื่อให้ได้ระยะที่พอเหมาะแก่สายตา ซึ่งจะทำให้การไหลเวียนโลหิตไปสู่ปลายแขนลดลง เมื่องอแขนอยู่ในท่านี้นานๆ ก็จะทำให้ขาดเลือดไปเลี้ยงกล้ามเนื้อและเกิดการยึดติดของเส้นเอ็น อันจะส่งผลให้เกิดการบาดเจ็บที่เรียกว่าโรค Cell-phone elbow ซึ่งมีอาการคล้ายคลึงกับโรคที่ได้ยินคุ้นหูในชื่อ cubital tunnel syndrome  พยาธิสภาพของทั้งสองโรคนี้เกิดจากการงอแขนเป็นมุมน้อยกว่า 90 องศาเป็นเวลานาน ทำให้เกิดการกดทับโดยตรงที่เส้นประสาทอัลน่าร์ (ulnar nerve)

อาการเริ่มต้นของโรค cell-phone elbow คือ ปวดชา หรือเป็นเหน็บชาที่บริเวณปลายแขนและมือ จะมีอาการปวดในลักษณะที่คล้ายคลึงกับเวลาที่ข้อศอกกระแทกกับมุมโต๊ะ และถ้าไม่ได้รับการแก้ไขก็จะทำให้กล้ามเนื้ออ่อนแรงได้ในที่สุด ในผู้ที่มีอาการเรื้อรังและไม่ได้รักษาอาจทำให้เกิดข้องอติดแข็งที่นิ้วนางและนิ้วก้อย (Froment’s sign) การตรวจร่างกายมักพบ Tinel’s sign (Hoppenfeld, 1976)  การแก้ไขพยาธิสภาพที่ดีที่สุดคือการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมการใช้สมาร์ทโฟน กล่าวคือไม่ถือสมาร์ทโฟนโดยการงอแขนเป็นมุมแคบกว่า 90 องศาไว้นานเกินไป ถ้าต้องการใช้สมาร์ทโฟนเพื่อการพูดสื่อสารเป็นเวลานานควรใช้อุปกรณ์ช่วย เช่น หูฟัง (small talk) หรือการเปิดฟังเสียงจากลำโพงแทนการถือสมาร์ทโฟนไว้แนบใบหู เป็นต้น ผู้ที่เริ่มมีพยาธิสภาพส่วนใหญ่มักมีอาการดีขึ้นเมื่อเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมการใช้สมาร์ทโฟน  ส่วนผู้ที่มีอาการในขั้นเรื้อรังอาจต้องใช้วิธีการรักษาด้วยการผ่อนคลายกล้ามเนื้อและเส้นเอ็นโดยการนวดแผนโบราณ หรือกายภาพบำบัดด้วยคลื่นเสียงที่มีความถี่สูง (ultrasounds)  หรืออาจต้องรักษาด้วยการฉีดยาลดการอักเสบของกล้ามเนื้อ จนถึงการผ่าตัดเพื่อเลาะเอาพังผืดออกสำหรับรายที่มีอาการรุนแรง

อย่างไรก็ตาม การรักษาพยาธิสภาพที่เกิดจากการใช้สมาร์ทโฟนที่ดีที่สุดคือการป้องกัน โดยไม่ถือโทรศัพท์แนบหู หรืองอแขนในมุมแคบกว่า 90 องศาไว้นานเกินไป และการออกกำลังกายบริหารกล้ามเนื้อแขน ไหล่ คอ ศีรษะ และหลังสม่ำเสมอทุกวัน

<strong>เอกสารอ้างอิง</strong>

Dunagan, M. (2013). Cell phone activities. Retrieved from <a href="http://www.pewinternet.org/data-trend/mobile/cell-phone-activities/">http://www.pewinternet.org/data-trend/mobile/cell-phone-activities/</a>

Halloran, L. (2015). Mobile device can be a real pain. <em>The Journal for Nurse Practitioners, 11</em>(8): 832-833.

Hoppenfeld, S. (1976). <em>Physical</em> <em>examination of the spine and extremities.</em> Upper Saddle River, NJ: Prentice-Hall.

Lenhart, A. (2012). Teens, Smartphone’s and texting. Retrieved from <a href="http://www.pewinternet.org/2012/03/19/teens-smartphones-texting/">http://www.pewinternet.org/2012/03/19/teens-smartphones-texting/</a>